కార్ల్‌ మార్క్స్‌

ఈయన జర్మనీకి చెందిన ప్రముఖ తత్వవేత్త, ఆర్థికవేత్త, చరిత్రకారుడు, సామాజిక శాస్త్రవేత్త. ఆర్థిక వ్యవస్థల స్వభావం, వర్గ సంబంధాలు, సామాజిక మార్పులు, మానవ ప్రవర్తనలపై అధ్యయనాలు చేసి ‘మార్క్సిజాన్ని’ అభివృద్ధి చేశారు. కీలకమైన పాశ్చాత్య సాంఘికశాస్త్ర భావనలకు, సిద్ధాంతాలకు మార్క్స్‌ పునాదులు వేశారు. అవన్నీ ఆర్థిక, విద్యా, సామాజిక రంగాలను ఎంతగానో ప్రభావితం చేశాయి. శాస్త్రీయ సామ్యవాద స్థాపకుడు; సామాజిక శాస్త్ర విభాగానికి చెందిన తొలితరం మార్గదర్శకుల్లో ఒకరైన కార్ల్‌ మార్క్స్‌ జయంతి నేడు (మే 5). ఈ సందర్భంగా పోటీపరీక్షల కోణంలో ఆయన జీవితంలోని ముఖ్య విషయాలు తెలుసుకుందాం..!

బాల్యం - వృత్తి జీవితం..

• పూర్తి పేరు కార్ల్‌ హైన్రిచ్‌ మార్క్స్‌. 1818, మే 5న అప్పటి  ప్రష్యా రాజ్యంలో భాగంగా ఉన్న ట్రియర్‌లోని బ్రూకెన్‌గాస్సేలో (ప్రస్తుతం జర్మనీలో ఉంది) జన్మించారు. 12 ఏళ్ల వయసు వరకు తండ్రి హెన్రిచ్‌ మార్క్స్‌ వద్దే చదువుకున్నారు. తర్వాత ట్రియర్‌లోని ఫ్రెడ్రిక్‌ - విల్హెల్మ్‌ జిమ్నాసియంలో చేరారు. కార్ల్‌ చిన్నతనం నుంచే సామాజిక అంశాల పట్ల ఆసక్తితో ఉండేవారు
• 1835లో న్యాయశాస్త్రం అభ్యసించేందుకు బాన్‌ యూనివర్సిటీలో చేరారు. అక్కడ పొయిట్స్‌ క్లబ్‌ అనే రాడికల్‌ గ్రూప్‌లో సభ్యుడయ్యారు. తండ్రికి అది నచ్చక ఆయన్ను బెర్లిన్‌ యూనివర్సిటీకి మార్చారు. 1836-41 కాలంలో కార్ల్‌ అందులోనే ఉండి న్యాయశాస్త్రం, తత్వశాస్త్రం, చరిత్ర అభ్యసించారు. ఆ సమయంలో ‘యంగ్‌ హెగెలియన్స్‌’ అనే రాడికల్‌ గ్రూప్‌ ఆయన్ను ప్రభావితం చేసింది. ఆ గ్రూప్‌ అప్పటి రాజకీయాలు, మత సంస్థలను విమర్శిస్తూ ఉండేది
• 1841లో జెనా విశ్వవిద్యాలయం నుంచి తత్వశాస్త్రంలో పీహెచ్‌డీ పట్టా అందుకున్నారు. డెమోక్రైటియన్‌ - ఎపిక్యూరియన్‌ ప్రకృతి తత్వశాస్త్రాల మధ్య వ్యత్యాసం (Difference Between the Democritean and Epicurean Philosophy of Nature) అనే సిద్ధాంత వ్యాసానికి ఆయనకు డాక్టరేట్‌ లభించింది. 

గత పరీక్షల్లో అడిగిన ప్రశ్నలు

1. దాస్‌ కేపిటల్‌ అనే ప్రసిద్ధ పుస్తక రచయిత?(కర్ణాటక సివిల్‌ పోలీస్‌ కానిస్టేబుల్, 2019)

1) ఆడం స్మిత్‌          2) కార్ల్‌ మార్క్స్‌

3) వొలటైర్‌            4) ఎవరూకాదు

సమాధానం: 2

2. కార్ల్‌ మార్క్స్‌ రచించిన దాస్‌ కాపిటల్‌ మొదటి సంపుటి రష్యన్‌ భాషలో ఎప్పుడు ప్రచురితమైంది?(డీఎస్‌ఎస్‌ఎస్‌బీ టీజీటీ సోషల్‌ సైన్స్, 2021)

1) 1873   2) 1870   3) 1874   4) 1872

సమాధానం: 4

3. Which classical economist popularised the following phrase: "From each according to his ability, to each according to his needs”? (SSC MTS 2021)

1) John Stuart Mill            2) Adam Smith        

3) Karl Marx                4) David Ricardo

Ans: 3

4. Karl Marx explained the process of class struggle with the help of which one of the following theories?(UPSC 2011)

1) Empirical Liberalism              2) Existentialism

3) Darwin's theory of evolution        4) Dialectical materialism

Ans: 4